Rynek spożywczy w Polsce w 2009 roku rósł w wolniejszym tempie niż w 2008 roku.
Branża FMCG jest bardziej odporna na kryzys niż inne, gdyż można zrezygnować z nabywania towarów luksusowych, ale nie można zrezygnować z kupowania żywności, kosmetyków czy chemii gospodarczej. Na rynku widać jednak zmiany w sposobie wydawania pieniędzy przez klientów – na popularności zyskują tańsze towary, a w szczególności marki własne detalistów. Z danych ogłoszonych w raporcie Nielsen European Growth Reporter wynika, że konsumpcja produktów szybko zbywalnych w Polsce w III kwartale 2009 roku należała do najszybciej rosnących spośród krajów Unii Europejskiej. Żywność Rynek spożywczy w Polsce w 2009 roku rósł w wolniejszym tempie niż w 2008 roku. Spowodowane to było rosnącym bezrobociem oraz strachem przed możliwymi rozmiarami kryzysu, co zachęciło konsumentów do sięgnięcia po produkty z niższej półki lub ograniczenie ilości nabywanych dóbr. Wpływ na ceny w branży spożywczej mają głównie ceny surowców rolnych oraz skupu żywca, które są uzależnione od wielu czynników – począwszy od warunków klimatycznych, a na spekulacjach na rynku rolnym kończąc. Ceny produktów rolnych, a także mleka i mięsa pod koniec 2009 roku znacznie wzrosły. W tym momencie nie ma to odzwierciedlenia w cenach żywności, ale niewątpliwie w najbliższym czasie będą one wyższe. Największą dynamiką wzrostu w ubiegłym roku cieszyła się sprzedaż produktów marek własnych detalistów – wartość ich sprzedaży wzrosła o 19,4 proc., tj. trzykrotnie więcej niż całego rynku. Najwięcej produktów pod markami własnymi sprzedawanych jest w dyskontach – klienci najchętniej spośród nich wybierają napoje i soki, mrożonki, wodę butelkowaną, a także dżemy, marmolady, powidła i słodycze. Bardzo dobrze rozwijał się też rynek żywności ekologicznej. Z jednej strony Polacy mają coraz większą świadomość tego, co jedzą, a z drugiej strony żywność ta jest dużo bardziej dostępna niż dawniej. Produkty ekologiczne można kupić w większości sieci handlowych. Ze względu na wysoką cenę żywność ekologiczną najczęściej kupują dobrze sytuowani mieszkańcy miast. Kosmetyki i chemia gospodarcza Dla branży kosmetycznej rok 2009 był okresem niespodziewanie dobrych zysków. Firmy kosmetyczne zwiększyły sprzedaż od kilku do ponad dwudziestu procent. Dla niektórych firm był to najlepszy rok w dotychczasowej działalności. Wiąże się to z tzw. efektem szminki, znanym od czasów Wielkiego Kryzysu z lat 30. Mechanizm jest prosty – w ciężkich czasach konsumenci nie chcą całkiem rezygnować z przyjemności czy dóbr luksusowych, a ponieważ trzeba oszczędzać, mogą sobie pozwolić tylko na niewielki luksus. Odkłada się więc kupno drogiej sukienki, rekompensując to sobie jakimś drobiazgiem w postaci np. rzeczonej szminki. Dużą popularnością cieszą się polskie kosmetyki, które wyróżniają się dobrą jakością i niską ceną (np. Ziaja, AA, Eris). Firmy kosmetyczne wprowadzają do swojej oferty różne linie produktów – najtańsze do supermarketów, dermokosmetyki do aptek czy produkty luksusowe sprzedawane w sklepach z „wyższej półki”. W ostatnich latach wśród konsumentów wyraźnie zwiększyła się popularność kosmetyków aptecznych, a także produktów ekologicznych. Podobnie kształtował się rynek środków czystości. Również zanotowano wzrost zarówno wartości jak i wielkości sprzedaży, a także bardzo duże zainteresowanie markami własnymi (produktów chemicznych pod marką własną sprzedano o 28 proc. więcej niż przed rokiem, podczas gdy ogólnie wzrost sprzedaży w branży wyniósł 9,5 proc.). Alkohol i tytoń Sektor używek jest wrażliwy na wiele czynników. Na jego wyniki wpływ mają uregulowania prawne, takie jak zakaz palenia w miejscach publicznych, obejmujący też np. puby, zakaz reklamowania produktów, wzrost akcyzy czy wreszcie zakaz sprzedaży alkoholu w czasie imprez masowych. Ważnym czynnikiem warunkującym wielkość sprzedaży piwa jest pogoda – w czasie upałów chętniej sięga się po zimne piwo niż podczas deszczowego lata. Sprzedaż piwa i mocniejszych alkoholi w 2009 roku zmniejszyła się o kilka procent. Wpływ na to, obok spowolnienia gospodarczego, ma wzrost akcyzy, który pociągnął za sobą podwyżki cen alkoholi. Najdotkliwiej spadek zainteresowania odczuły browary, których sprzedaż zmniejszyła się aż o 8 proc., podczas gdy łącznie dla branży odnotowano 4-procentowy spadek. Browary walczą o klientów wprowadzając różne nowości – w ubiegłym roku na rynek wprowadzono piwo w plastikowych opakowaniach, które w Europie podbijają serca piwoszy. Rozwija się też segment piw smakowych, skierowanych głównie do kobiet, a także piw pszenicznych i niepasteryzowanych. Częściej też sięgamy po wyroby lokalnych browarów, które w czasie kryzysu lepiej sobie radzą niż duże koncerny. Polacy polubili wino, którego spożycie wzrosło o 5 proc. Czarne chmury nadciągają na branżę tytoniową. Komisja zdrowia przygotowuje projekt rozszerzający zakaz palenia w miejscach publicznych, w którym m.in. ma się znaleźć całkowity zakaz palenia w lokalach gastronomicznych. Branża tytoniowa walczy o to, by w lokalach były wydzielone miejsca dla palaczy, takie rozwiązanie popiera też około 90 proc. respondentów badania przeprowadzonego przez TNS OBOP. W 2009 roku sprzedaż papierosów zmniejszyła się o 3,5 proc., a w związku z podwyżką akcyzy, która weszła w życie od 1 stycznia 2010 r. spodziewany jest dalszy spadek sprzedaży, który w 2010 r. może sięgnąć nawet 10 proc.. Niestety, te optymistyczne dla naszego zdrowia statystyki nie dowodzą tego, że Polacy zaczęli bardziej dbać o zdrowie i rzucają palenie – szacuje się, że kilkanaście procent spośród wypalanych papierosów pochodzi z przemytu lub z nielegalnych fabryk, a dalsze podwyżki cen mogą tylko zwiększyć udział szarej strefy w rynku tytoniowym. Praca w branży Mimo kryzysu gospodarczego branża FMCG cały czas poszukuje specjalistów do pracy. Według raportu Antal International The Global Snapshot 76 proc. firm z branży FMCG będzie prowadziło rekrutacje na różne stanowiska. W sektorze FMCG właściwie każdy może znaleźć pracę, niezależnie od tego jakie studia ukończył. Poszczególne działy poszukują specjalistów o różnych umiejętnościach zawodowych. Branża ta charakteryzuje się dużą dynamiką i szybkim reagowaniem na zmieniające się gusta i zapotrzebowania rynku, dlatego też pracownicy muszą być nastawieni na ciągły rozwój kompetencji. Na wielu stanowiskach niezbędna jest doskonała znajomość języków obcych. Ze względu na specyfikę branży, jej ciągły rozwój, poszukiwanie nowych rozwiązań, a także zwiększającą się konkurencję, czy zmieniające się regulacje prawne, praca w FMCG jest ciekawa i kreatywna. Zatrudnienie można znaleźć zarówno w wielkich międzynarodowych korporacjach, jak i w rodzimych firmach. Pracę w branży znajdą zarówno specjaliści, jak i osoby bez doświadczenia zawodowego. Za wyjątkiem stanowisk wymagających unikalnej wiedzy właściwie nie określa się preferowanego wykształcenia – w sektorze pracują zarówno absolwenci kierunków technicznych, jak i ekonomiści lub humaniści. Często decydującym kryterium przy wyborze kandydatów są tzw. umiejętności miękkie, takie jak otwartość, ciekawość świata czy chęć podejmowania nowych wyzwań.
Autor: Julia Bojanowska
Forum Odpowiedzialnego Biznesu już po raz ósmy zaprezentowało Raport „Odpowiedzialny biznes w Polsce. Dobre praktyki”.
8 tysięcy uczestników, 55 spotkań naukowych, kulturalnych, artystycznych, niemal 100 zaproszonych gości, występujących w ramach festiwalu.
Polacy najczęściej szukają pracy w handlu, administracji i logistyce.
Fundacje i organizacje pozarządowe potrzebują zrównoważonego rozwoju tak samo jak biznes i consulting.
Już 21 kwietnia 2010 r. rozpocznie się trzydniowy IX Kongres Public Relations.
Jeszcze w tym tygodniu do największych uczelni w Polsce trafią najnowsze Magazyny Branżowe Kariera.